مهـدی یدالهی

#_تشخیص_تفاوت_رباعی_ودوبیتی 

✅برای پاسخ به این پرسش به پنج سال پیش برمیگردیم به هنگام یادگیری حروف الفبا آموختیم الفبا به دودسته ی صدادار وبی صدا تقسیم می شوند.

🅰حروف صدادار :---َ-  -ِ--  --ُ--  اَ. او. ای

🅱حروف بی صدا :ا،ب،پ،ت،ج و.......و،ه،ی

🅿سپس با بخش کردن کلمات آشنا شدیم مثلا :

دَبِستان چند بخشه :دَ.  بِس     تان

🅿اکنون میخواهیم با دانسته هامون دوبیتی را از رباعی  تشخیص بدیم 

🅰حروف صدا دار به دو دسته تقسیم میشوند .

⭕کوتاه :-َ--    -ِ--   -ُ--

⭕بلند :اَ.   او.  ای 
 
🅱 هر وقت شعری دیدید که دو بیت دارد و مصراع های اول و دوم و چهارم آن 

هم قافیه هستند.به روش زیر عمل کنید :

1⃣اولین کلمه ی مصرع را از متن شعر جدا کنید

2⃣کلمه ی جدا شده را بخش کنید

3⃣بخش اول آن را جدا کنید 

✅اگر بخش اول فقط از یک حرف بی صدا +یک حرف صدا دار کوتاه تشکیل
 شده باشد ،آن شعر دوبیتی است

حالا به شعرهایی به عنوان نمونه میپردازیم 

✅شعر از بابا طاهر

خوشا آنان که از پا سر ندونند

✅شعر از شفیعی کدکنی 

حَسرت نبرم به خواب آن مرداب

✅خوب حالا اولین کلمه های هر مصرع 

خُوشا ←←←خُ------شا

حَسرت ←←←حَس---رت 

✅بخش اول :خُوشا ←←خ. +   ---ُ-←←حرف بی صدا +حرف صدا دار کوتاه

✅بخش اول :حَسرت ←←ح.   +  --َ-  + س←←حرف بی صدا + حرف صدا

 دار کوتاه   + حرف بی صدا

✅نتیجه توجه کنید کلمه اول مصرع نخست شعر بابا طاهر فقط یک حرف بی

 صدا +یک حرف صدا دار کوتاه 

✅کلمه اول شعر شفیعی کدکنی بیش از یک حرف بی صدا دارد 

در نتیجه شعر بابا طاهر دوبیتی و شعر دیگر رباعی است .

به عبارت دیگر
یک راه ساده  برای تشخیص دوبیتی از رباعی:
هجای اول دوبیتی دو واج دارد یعنی هجایی کوتاه
هجای اول رباعی سه واج یا بیشتر دارد یعنی هجای بلند